Program - Bliżej Nauki - cykl wykładów popularnonaukowych

Pomiń baner

Program

6 października 2026
Tak! Sieć komórkowa może działać na Księżycu!
Sławomir Cichoń (Nokia), Tomasz Sztuka (Nokia)

20 października 2026
W objęciach Słońca – od plam słonecznych do zórz polarnych
prof. dr hab. Grzegorz Michałek

3 listopada 2026
Funkcje elementarne i operator EML
dr hab. Andrzej Odrzywołek

17 listopada 2026
Miała wyjaśniać ciepło. Wyjaśniła znacznie więcej
dr hab. Jakub Prauzner-Bechcicki, prof. UJ

12 stycznia 2027
Jak zamknąć gwiazdę na Ziemi i jej nie upuścić? Koszmary inżynierii plazmowej
dr Witold Zawadzki

26 stycznia 2027
Czy czarne dziury niszczą informację?
dr hab. Michał Eckstein

Zapowiedzi wykładów

6 października 2026

Zaprojektowanie i obsługa sieci komórkowej w przestrzeni kosmicznej wiąże się z wyjątkowymi wyzwaniami, wymagającymi adaptacji złożonych technologii do warunków pozaziemskich. Niniejsza prezentacja omówi kluczowe aspekty i przeszkody związane z projektowaniem sprzętu i oprogramowania mającego działać w przestrzeni kosmicznej, ze szczególnym uwzględnieniem powierzchni Księżyca (promieniowanie kosmiczne, próżnia, ekstremalne temperatury).

Prezentacja jest oparta na projekcie obejmującym wiele ośrodków Nokii, w który zaangażowani byli również inżynierowie pracujący w ośrodku w Krakowie.

Dodatkowo, prezentacja będzie zawierała relację „z pierwszej ręki”, z historycznego uruchomienia pierwszej sieci komórkowej na Księżycu, które miało miejsce w marcu 2025 roku, prezentując przełom w dziedzinie łączności w kosmosie.

20 października 2026

Podczas prezentacji przyjrzymy się Słońcu jako gwieździe oraz jego kluczowej roli w funkcjonowaniu życia na Ziemi. Omówimy jego wpływ na rozwój i funkcjonowanie cywilizacji, a także znaczenie dla współczesnego świata.

Poznamy zjawiska zachodzące na Słońcu, które kształtują pogodę kosmiczną, oraz dowiemy się, dlaczego ich obserwacja i zrozumienie są szczególnie istotne w dobie rozwoju nowoczesnych technologii kosmicznej

Pokażemy, jak silnie Ziemia jest związana ze swoją najbliższą gwiazdą, a także jak Słońce i inne gwiazdy wpływają na otaczający nas Wszechświat.

3 listopada 2026

Kalkulator naukowy ma kilkanaście przycisków: sin, cos, log, pi, e, +, -, itd. Każdy robi coś innego i na pierwszy rzut oka wydaje się, że nie wszystkie da się zastąpić pozostałymi. Tymczasem okazuje się, że wystarczy jeden przycisk: EML. 

Operator eml(x,y) = exp(x) − ln(y) razem z liczbą 1 pozwala złożyć wszystkie funkcje typowego kalkulatora, łącznie ze stałymi oraz czterema działaniami arytmetycznymi. W elektronice od dawna wiadomo, że każdy układ logiczny da się zbudować z jednej bramki: NAND. Dla matematyki ciągłej, podobnego atomu dotąd nie znano.

Wykład pokaże, jak dokonać systematycznej redukcji kalkulatora. Zobaczymy, jak z samego EML i 1 zbudować logarytm, i wszystkie pozostałe operacje wliczając liczbę pi. Pospekulujemy też, do czego EML może się w przyszłości przydać. Gdy wszystkie wzory mają jednakową strukturę, algorytmy czy sztuczna inteligencja może łatwiej nimi operować i kiedyś opanuje wreszcie tabliczkę mnożenia.  

17 listopada 2026

12 stycznia 2027

26 stycznia 2027